Công dân mỹ có thể bị trục xuất không? Sự thật nhiều người không biết

Đối với nhiều người, việc sở hữu quốc tịch Mỹ được xem là đích đến cao nhất trong hành trình di trú. Công dân Mỹ có quyền cư trú vĩnh viễn, quyền làm việc hợp pháp, được bảo hộ bởi chính phủ Hoa Kỳ, quyền bầu cử cùng nhiều quyền lợi khác mà Thẻ Xanh (LPR) không có. Chính vì vậy, nhiều người tin rằng khi đã là công dân Mỹ, họ sẽ không bao giờ bị trục xuất.

Tuy nhiên, điều này không hoàn toàn đúng đối với những người nhập tịch. Luật Di Trú và Quốc Tịch Hoa Kỳ (INA – Immigration and Nationality Act) cho phép chính phủ Mỹ tước quốc tịch trong một số trường hợp nhất định. Khi bị tước quốc tịch, cá nhân trở lại tư cách “không phải công dân”, và họ có thể bị đưa vào thủ tục di trú – trục xuất khỏi Mỹ.

Mục lục

1. 1. Công dân Mỹ có bị trục xuất không?
2. 2. Những trường hợp bị tước quốc tịch Mỹ (Denaturalization)
3. 3. Bị tước quốc tịch xong có bị trục xuất không?
4. 4. Một số ví dụ thực tế tại Mỹ
5. 5. Vì sao chính phủ Mỹ có thể làm điều này?
6. 6. Làm thế nào để bảo vệ quốc tịch Mỹ của bạn?
7. 7. Lời khuyên dành cho người chuẩn bị định cư hoặc xin quốc tịch Mỹ
8. Visa Hoa Mỹ – Đơn vị tư vấn & làm hồ sơ định cư Mỹ uy tín tại Việt Nam

1. Công dân Mỹ có bị trục xuất không?

Công dân sinh ra tại Mỹ theo quyền hiến định (birthright citizenship) không thể bị trục xuất, trừ khi họ tình nguyện từ bỏ quốc tịch hoặc trường hợp cực kỳ đặc biệt liên quan đến gian lận ngay từ lúc ghi nhận giấy khai sinh.

Tuy nhiên, công dân Mỹ nhập tịch (naturalized citizens) thì có thể bị tước quốc tịch, nếu chính phủ chứng minh rằng người đó đã không đủ điều kiện nhập tịch ngay từ đầu do gian lận, che giấu thông tin hoặc có hành vi nghiêm trọng ảnh hưởng đến an ninh quốc gia.

Sau khi quốc tịch bị tước, họ sẽ trở về tình trạng “người nước ngoài” và có thể bị trục xuất.

2. Những trường hợp bị tước quốc tịch Mỹ (Denaturalization)

Chính phủ Hoa Kỳ chỉ thực hiện việc tước quốc tịch trong các trường hợp thật sự nghiêm trọng. Dưới đây là các nhóm hành vi phổ biến được luật định:

❌ 2.1. Gian lận hoặc cố ý che giấu thông tin khi xin nhập tịch

Đây là nguyên nhân phổ biến nhất khiến công dân nhập tịch bị mất quốc tịch.

Một số hành vi được xem là “fraud” hoặc “misrepresentation” gồm:

• Khai man lý lịch cá nhân

• Không khai báo tiền án, tiền sự

• Cố tình giấu các hoạt động phạm pháp trước khi vào Mỹ

• Sử dụng giấy tờ giả để xin tị nạn, visa hay thẻ xanh

• Kê khai sai về lý do ly hôn hoặc tình trạng hôn nhân

• Giả vờ kết hôn để được định cư

• Che giấu quá khứ tham gia tổ chức cực đoan hoặc quân đội nước ngoài

Chỉ cần USCIS chứng minh rằng nếu sự thật được khai đúng, người đó đã không đủ điều kiện nhập tịch, thì quốc tịch sẽ bị thu hồi.

❌ 2.2. Che giấu việc tham gia các tổ chức bị cấm hoặc hoạt động ảnh hưởng an ninh Mỹ

Luật Hoa Kỳ cấm nhập tịch đối với những người từng:

• Tham gia hoặc ủng hộ tổ chức khủng bố

• Theo chủ nghĩa phát xít (Nazism)

• Là thành viên của các nhóm bạo lực, cực đoan

• Tham gia các tổ chức chống lại chính phủ Mỹ

Ngay cả khi hành vi xảy ra nhiều năm trước, nếu bị phát hiện sau khi nhập tịch, vẫn có thể bị tước quốc tịch.

❌ 2.3. Vi phạm nghiêm trọng sau khi nhập tịch (các tội đặc biệt nghiêm trọng)

Một số tội danh cực kỳ nặng có thể khiến công dân nhập tịch bị xem xét lại tư cách, ví dụ:

• Tội ác chiến tranh

• Tội tra tấn hoặc giết người dưới danh nghĩa chính quyền nước khác

• Tội khủng bố

• Tội xâm phạm nghiêm trọng an ninh quốc gia

• Phản quốc (treason)

Nếu chính phủ chứng minh hành vi phạm pháp cho thấy người đó không hội đủ điều kiện đạo đức tốt (good moral character) khi nhập tịch, việc tước quốc tịch là khả thi.

3. Bị tước quốc tịch xong có bị trục xuất không?

Câu trả lời là có, trong phần lớn trường hợp.

Khi quốc tịch bị hủy:

1. Cá nhân mất toàn bộ quyền công dân (bao gồm quyền làm việc, quyền bầu cử…).

2. Họ trở về tình trạng “non-citizen”.

3. DHS hoặc ICE có thể khởi động thủ tục deportation (trục xuất) dựa trên vi phạm trước đây.

Đặc biệt, những người gian lận hồ sơ kết hôn hoặc gian lận thẻ xanh thường gần như chắc chắn bị trục xuất sau khi mất quốc tịch.

4. Một số ví dụ thực tế tại Mỹ

Dưới đây là những trường hợp từng xảy ra trong thực tế và được truyền thông Mỹ đưa tin:

Trường hợp 1: Che giấu quá khứ tội phạm chiến tranh

Một số cá nhân từng tham gia lực lượng vũ trang nước ngoài hoặc liên quan đến hành vi tra tấn trong chiến tranh đã bị tước quốc tịch sau khi thông tin được phát hiện nhiều năm.

Trường hợp 2: Kết hôn giả để lấy thẻ xanh

Có trường hợp người nhập tịch bị phát hiện kết hôn giả từ 10–20 năm trước. Chính phủ đưa ra bằng chứng, quốc tịch bị thu hồi và người này bị trục xuất.

Trường hợp 3: Gian lận khi khai hồ sơ tị nạn

Một số người khai man lý lịch để xin tị nạn, sau đó nhập tịch. Khi hồ sơ bị điều tra lại, họ bị tước quốc tịch.

Trường hợp 4: Liên quan đến tổ chức khủng bố hoặc chống phá Mỹ

Bất cứ bằng chứng nào cho thấy sự ủng hộ hoặc tham gia vào nhóm khủng bố đều là cơ sở tước quốc tịch.

5. Vì sao chính phủ Mỹ có thể làm điều này?

Luật Hoa Kỳ quan niệm rằng quốc tịch bằng nhập tịch là một đặc quyền, không phải “quyền bất khả xâm phạm”.

Nếu công dân đạt được quốc tịch bằng gian lận hoặc che giấu thông tin, thì việc tước quốc tịch được xem như hồi tố để sửa chữa sai sót trong quá trình cấp quốc tịch.